Champagne bewaren: liggend of staand?

Champagne bewaar je het beste liggend. Dit is geen gewoonte of traditie, maar heeft een praktische reden: de kurk moet vochtig blijven. Een droge kurk krimpt, waardoor er lucht in de fles kan komen en de champagne zijn koolzuur en smaak verliest.

Staat de fles rechtop, dan raakt de kurk alleen de lucht in de fles, niet het vocht van de champagne zelf. Bij een horizontale fles ligt de wijn direct tegen de kurk aan. Daardoor blijft de kurk soepel en sluit hij de fles goed af.

Waarom liggend bewaren de juiste keuze is

Een champagnekurk is gemaakt van kurkeik en trekt samen als hij uitdroogt. Dat klinkt misschien als een klein probleem, maar het gevolg is merkbaar. Lucht die binnendringt, tast de smaak aan en laat de bubbels sneller verdwijnen. Een fles die al een jaar rechtop heeft gestaan, is vaak merkbaar minder fris dan een fles die liggend is bewaard.

Dit geldt trouwens niet alleen voor champagne, maar voor alle mousserende wijnen met een echte kurk. Flessen met een schroefdop kun je wel rechtop bewaren, maar die zijn voor champagne vrijwel niet gebruikelijk.

Wanneer mag champagne wél rechtop staan?

Bewaar je een fles maar voor een paar dagen omdat je hem binnenkort opentrekt? Dan maakt de stand nauwelijks verschil. De kurk droogt niet in zo’n korte tijd merkbaar uit. Voor kortetermijnopslag van een week of minder kun je de fles gewoon rechtop in de koelkast zetten.

Ga je de champagne langer bewaren, zeg enkele maanden of langer, dan is liggend de enige verstandige keuze. Zeker voor duurde flessen of jaargangchampagne is dit niet iets om mee te gokken.

Champagne liggend of staand bewaren: de ideale omstandigheden

De stand van de fles is één ding. De omgeving waarin je bewaart, telt net zo mee. Een paar praktische punten:

• Temperatuur: bewaar champagne bij een constante temperatuur van 10 tot 12 graden Celsius. Grote schommelingen zijn schadelijk.
• Licht: houd de fles uit de buurt van direct (zon)licht. Uv-licht tast de kwaliteit aan, vandaar ook de donkere flessen.
• Trillingen: zet de flessen op een plek zonder constante trillingen, zoals een koelkast met een drukke motor vlakbij. Trillingen verstoren het rijpingsproces.
• Luchtvochtigheid: een luchtvochtigheid van 70 tot 80 procent is ideaal om de kurk soepel te houden, al helpt de horizontale positie hier al bij.

Een wijnkoelkast of kelder voldoet aan al deze eisen. Een gewone koelkast is prima voor korte opslag, maar minder geschikt voor lange bewaring door de te lage temperatuur (gemiddeld 4 graden) en de trillingen van de compressor.

Wat als je geen wijnrek hebt?

Je hebt geen duur wijnrek nodig om champagne liggend te bewaren. Leg de fles gewoon op zijn zij in een koele, donkere kast of kelder. Zorg dat hij niet kan rollen door hem tussen andere flessen te zetten of een opgerolde theedoek aan de voor- en achterkant te leggen. Simpel en effectief.

Heb je meerdere flessen, dan is een eenvoudig stapelbaar wijnrek van hout of metaal al voldoende. Die zijn voor een paar tientjes te vinden en houden de flessen veilig liggend op hun plek.

De conclusie is kort: leg champagne die je langer dan een week bewaart altijd op zijn zij. Het kost je niets extra, maar het beschermt de kurk en daarmee de kwaliteit van wat erin zit. Voor een fles die je morgen opent, maakt het niet uit.