Magnum champagne: 1,5 liter, 12 glazen, houdt bubbels langer

Een magnum champagne bevat 1,5 liter. Dat zijn twee gewone flessen, goed voor 12 glazen van 12,5 cl. Champagne veroudert er trager in: volgens een rekenmodel uit Reims (2023) houdt champagne in de kelder van de maker in een gewone fles ongeveer 40 jaar zijn bubbels en in een magnum ongeveer 82 jaar. Goedkoper is een magnum niet vanzelf. Bij Gall & Gall kostte hij op 5 oktober 2026 € 99,00, tegen € 93,30 voor twee flessen van dezelfde champagne.

Inhoud

1. Hoeveel glazen haal je uit een magnum?
2. Waarom veroudert champagne in een magnum trager?
3. Wat is er gemeten?
4. Hoe lang kun je een magnum thuis bewaren?
5. Wat kost een magnum vergeleken met twee flessen?
6. Is een magnum wijn even groot?
7. Hoe koel en schenk je een magnum?

Hoeveel glazen haal je uit een magnum?

De som is de inhoud gedeeld door je schenkmaat. Een magnum bevat 150 cl.

Het Comité Champagne rekent met 12,5 cl per glas. Met die maat is één magnum precies genoeg voor een toost met 12 mensen, zonder marge. Reken je op twee glazen per gast, dan is een magnum er voor 6 mensen. De som voor een hele groep staat in hoeveel glazen je uit een fles haalt. Waar de magnum staat tussen de andere formaten, zie je in het overzicht van alle champagnefles maten.

Waarom veroudert champagne in een magnum trager?

Het Comité Champagne schrijft dat een magnum de wijn betere rijpingsomstandigheden geeft dan een gewone fles. De verklaring zit in de afsluiting. Tijdens de rijping in de kelder zit er een kroonkurk op de fles. Die is dicht voor vloeistof en laat een heel klein beetje gas door. Het Comité beschrijft dat er minieme hoeveelheden zuurstof de fles in komen en dat er een beetje koolzuur ontsnapt.

De hals van een gewone fles en die van een magnum zijn even wijd: 29 mm. De opening is dus even groot, terwijl er in de magnum twee keer zoveel wijn zit. Wat er door de afsluiting gaat, wordt over het dubbele volume verdeeld.

Wat is er gemeten?

Gérard Liger-Belair en collega’s van de Universiteit van Reims publiceerden in 2023 een meting in het wetenschappelijke tijdschrift ACS Omega. Champagnehuis Castelnau in Reims stelde dertien jaargangen beschikbaar, van 1974 tot 1996, elk in gewone flessen en in magnums. De flessen lagen 25 tot 47 jaar in dezelfde kelder bij ongeveer 12 °C, op de gist en onder een kroonkurk.

• De start was gelijk. Na de tweede gisting zat er ongeveer 11,5 gram koolzuur per liter in de fles bij 6,1 bar, en 11,6 gram bij 6,2 bar in de magnum.
• De gewone fles verloor het meeste. In de oudste jaargang, 1974, was na 47 jaar bijna 80% van het koolzuur uit de fles van 75 cl ontsnapt.
• De magnum hield het vast. In de magnums van dezelfde jaargangen bleef het koolzuur volgens de onderzoekers veel beter bewaard.

Met een model rekenden ze daarna uit na hoeveel jaar champagne in het glas geen belletjes meer vormt.

Lees die getallen met drie kanttekeningen. Ze gelden voor flessen die al die tijd bij de maker op de gist liggen, bij 12 °C, onder de kroonkurken van voor het jaar 2000. Ze zeggen wanneer de bubbels op zijn en zeggen niets over de smaak. En de jeroboam is berekend: gemeten zijn flessen en magnums. Meer over dat formaat staat in de jeroboam.

Hoe lang kun je een magnum thuis bewaren?

Voor een fles uit de winkel heb je meer aan het advies van de maker. Moët & Chandon geeft voor champagne zonder jaartal een termijn per formaat:

• flessen kleiner dan 75 cl: binnen 12 tot 18 maanden na aankoop;
• de fles van 75 cl: tot 24 maanden;
• flessen vanaf 150 cl: tot 36 maanden.

Een magnum krijgt dus een jaar meer dan een gewone fles. Langer bewaren heeft volgens Moët geen zin: de smaak wordt uitgesprokener, de kleur donkerder en de mousse minder. Wat er na die termijn gebeurt, lees je in hoe lang champagne houdbaar is. Voor de kleinste maten geldt het omgekeerde; dat staat in kleine flesjes champagne.

Wat kost een magnum vergeleken met twee flessen?

Bij Gall & Gall stonden op 5 oktober 2026 twee wijnen in beide maten: een champagne en een cava. De prijzen zijn de gewone prijzen, zonder ledenkorting.

Per liter kost de Pommery in de magnum 99,00 ÷ 1,5 = € 66,00 en in de gewone fles 46,65 ÷ 0,75 = € 62,20. Het zijn twee voorbeelden bij één Nederlandse winkel. Ze laten zien dat je voor een magnum niet vanzelf minder per liter betaalt.

Zoek je een magnum van een bepaald huis, zoals Veuve Clicquot of Dom Pérignon, reken dan op dezelfde manier. Deel de prijs van de magnum door twee en leg de uitkomst naast de prijs van de gewone fles bij dezelfde winkel. Let op het jaartal: een magnum met jaartal is een andere wijn dan de magnum zonder jaartal van hetzelfde huis. Het verschil staat in vintage champagne.

Is een magnum wijn even groot?

Ja. Magnum is de naam van een maat en hoort bij geen enkele streek. Het woordenboek Merriam-Webster omschrijft een magnum als een grote wijnfles van ongeveer 1,5 liter. Het woord komt van het Latijnse magnus, groot, en is voor het eerst opgetekend in 1788. In de Europese richtlijn voor verpakkingsmaten is 1,5 liter de grootste vastgelegde maat, voor stille wijn en voor mousserende wijn. Ook het productievoorschrift van cava noemt de magnum van 150 cl.

De fles zelf verschilt wel. In een fles champagne staat volgens het Comité Champagne 5 tot 6 bar druk, en de fles is ontworpen om 20 bar te weerstaan.

Hoe koel en schenk je een magnum?

Serveer een magnum op dezelfde 8 tot 10 °C als een gewone fles. Koelen duurt langer. De Union des Maisons de Champagne (UMC) geeft geen koeltijd voor een magnum, wel voor een gewone fles in koud water met ijs, in een kamer van 20 °C: 40 minuten voor een fles uit een kelder van 11 °C en ruim twee uur voor een fles op kamertemperatuur. In de koelkast is het tweeënhalf tot drie uur. De UMC zegt erbij dat sommige bijzondere flessen merkbaar meer tijd nodig hebben.

Een ondergrens kun je uitrekenen. De aanname: een magnum heeft dezelfde vorm als een gewone fles en is alleen groter.

1. Volume: 2 keer zo groot.
2. Oppervlak: 2 tot de macht twee derde, dat is 1,59 keer zo groot.
3. Oppervlak per liter wijn: 1,59 ÷ 2 = 0,79. Per liter is er dus ruim een vijfde minder glas om kou door te laten.
4. Tijd: minstens 2 ÷ 1,59 = 1,26 keer zo lang.

Daarmee wordt 40 minuten in ijswater 50 minuten, ruim twee uur wordt ruim tweeënhalf uur, en drie uur in de koelkast wordt bijna vier uur. Dit is meetkunde en geen gemeten tijd. Begin dus ruim op tijd. Hoe je de temperatuur controleert, staat in champagne op de juiste temperatuur.

Een volle magnum is zwaar voor één hand. De UMC noemt speciale handgrepen voor magnums, meestal van verzilverd metaal. Voor heel grote flessen beschrijft de UMC een andere greep: de onderkant in de plooi van je arm en de andere hand aan de hals. Schenk zoals het Comité Champagne aanraadt in twee keer en vul het glas tot twee derde. De stappen voor het openen staan in champagne openen zonder knal.