Hot Aperol: warme Aperol Spritz in de verhouding 5-3-2

Hot Aperol is de warme versie van de Aperol Spritz. Je verwarmt droge witte wijn, appelsap en Aperol in de verhouding 5-3-2 tot ongeveer 70 °C, en je laat het niet koken. Voor zes glazen neem je 750 ml wijn, 500 ml appelsap en 300 ml Aperol. Prosecco gaat er niet in, want koolzuur verdwijnt bij verwarmen. Een glas van ruim 250 ml bevat vers gemengd 16 gram alcohol.

Inhoud

1. Het recept: hot Aperol voor zes glazen
2. Hoe heet mag hot Aperol worden?
3. Wat doet verwarmen met de alcohol?
4. Welke verhouding gebruiken andere recepten?
5. Waarom zit er geen prosecco in?
6. Waar komt hot Aperol vandaan?
7. Winterse Aperol Spritz voor kerst: de koude versie
8. Hoeveel calorieën zitten er in hot Aperol?
9. Kan het ook zonder alcohol?

Het recept: hot Aperol voor zes glazen

Aperol geeft op zijn Belgische site alleen het recept voor de koude spritz. Het uitgangspunt hier is daarom het recept van Dr. Oetker Oostenrijk. Het Duitse kookblad Lecker gebruikt dezelfde hoeveelheden.

• 750 ml droge witte wijn (één fles)
• 500 ml heldere appelsap
• 300 ml Aperol
• 1 sinaasappel

1. Was de sinaasappel heet af en snijd hem in zes schijven.
2. Doe de wijn, de appelsap, de Aperol en de schijven sinaasappel in een pan.
3. Verwarm langzaam tot het dampt. Laat het niet koken.
4. Verdeel over zes hittebestendige glazen of mokken, met in elk glas een schijf sinaasappel.

Samen is dat 1.550 ml, dus ruim 250 ml per glas. Voor één glas reken je 125 ml wijn, ruim 80 ml appelsap en 50 ml Aperol. De hoeveelheden verhouden zich als 15-10-6, afgerond 5-3-2.

Dr. Oetker geeft één tip voor een zoetere versie: verwarm 3 tot 4 eetlepels sinaasappelsiroop mee. Het drankje wordt daar wel troebel van. Kruiden zijn een keuze. FLSK en My Suburban Kitchen doen er een kaneelstokje bij, het Tsjechische Kupi gebruikt ook kruidnagel en steranijs.

Op de kerstmarkten in Wenen gaat hot Aperol volgens het Amerikaanse drankenblad Punch in het wijde wijnglas van de gewone spritz. Welk glas dat is, lees je in welk glas je voor een spritz kiest. Schenk een heet drankje alleen in glas dat tegen hitte kan.

Hoe heet mag hot Aperol worden?

Bijna alle recepten zeggen hetzelfde: langzaam verwarmen en niet laten koken. Dr. Oetker schrijft “langsam erhitzen, aber nicht kochen lassen”. Een temperatuur in graden noemen de recepten niet. De uitzondering op het niet koken is het Zwitserse Fooby: daar breng je wijn, sinaasappelsap en suiker aan de kook en schenk je dat over de Aperol, die koud in het glas zit.

Een houvast in graden komt van glühwein. De Chemische und Veterinäruntersuchungsämter (CVUA) van Baden-Württemberg, de laboratoria die daar levensmiddelen controleren, schrijven in hun informatieblad over glühwein: verhit glühwein en andere warme dranken met alcohol tot ongeveer 70 °C en laat ze niet koken. Pure alcohol kookt bij 78 °C. Boven de 70 °C kan de alcohol volgens het CVUA, afhankelijk van de tijd, al grotendeels ontsnappen. Houd voor hot Aperol dus ongeveer 70 °C aan. Zonder thermometer houd je je aan de recepten: het mag dampen, het mag niet borrelen.

Wat doet verwarmen met de alcohol?

Eerst de som voor het koude mengsel. De wijn telt mee met 12%, het percentage waarmee het Voedingscentrum voor een standaardglas wijn rekent. Aperol heeft 11%.

1. Wijn: 750 ml × 0,12 = 90 ml pure alcohol.
2. Aperol: 300 ml × 0,11 = 33 ml pure alcohol.
3. Samen: 90 + 33 = 123 ml pure alcohol.
4. Totaal volume: 750 + 500 + 300 = 1.550 ml.
5. Percentage: 123 ÷ 1.550 = 0,079, dus 7,9%.
6. Per glas: 123 ÷ 6 = 20,5 ml pure alcohol. Keer 0,789 gram per milliliter is dat 16,2 gram.

Een standaardglas bevat ongeveer 10 gram alcohol, in Nederland en in België. Eén glas hot Aperol telt vers gemengd dus als 1,6 standaardglas. Een koude spritz volgens het 3-2-1-recept komt op 13 gram. Het verschil zit in het grotere glas. De som van de koude versie staat in hoeveel alcohol er in een Aperol Spritz zit.

Dan het verwarmen. Een meting van hot Aperol is er niet. Het Amerikaanse ministerie van Landbouw (USDA) heeft wel een tabel met het deel van de alcohol dat na bereiding overblijft. Die cijfers gaan over eten bereiden. Voor een pan hot Aperol zijn ze een benadering.

Hot Aperol die je kort verwarmt en meteen inschenkt, zit het dichtst bij de eerste regel: ongeveer 14 gram alcohol per glas, 1,4 standaardglas. Houd je de pan lang warm voor een groep, dan schuift het richting de tweede regel. Reken hot Aperol in elk geval als een drankje met alcohol. Rijden doe je er niet mee.

Welke verhouding gebruiken andere recepten?

Dezelfde som voor vijf gepubliceerde recepten, steeds vers gemengd en met wijn van 12%.

De eetlepels siroop bij Kookfans en de 40 gram suiker bij Fooby zijn niet in het volume meegeteld. Wat de tabel laat zien:

• De meeste recepten zitten tussen de 7 en 8,5%. Dat is iets onder een koude spritz van 9,2%.
• Veel sap maakt het zwakker. Fooby gebruikt drie keer zoveel sinaasappelsap als wijn en komt op 4,6%.
• Het aantal glazen bepaalt wat je binnenkrijgt. Kookfans verdeelt dezelfde pan over vier personen en komt zo op 24 gram alcohol per glas. Banneke noemt geen aantal glazen. Het recept is samen een halve liter met 28 gram alcohol, bijna drie standaardglazen. Verdeeld over twee glazen van 250 ml is dat 14 gram per glas.

Waarom zit er geen prosecco in?

De koude spritz bestaat uit prosecco, Aperol en bruiswater. In de warme versie neemt stille witte wijn de plaats van de bubbels in, schrijft Punch. De reden is natuurkunde. Hoe warmer een vloeistof, hoe minder koolzuur erin opgelost blijft. Verwarm je prosecco, dan houd je stille wijn over.

De naam warme Aperol Spritz die je in Nederland vaak ziet, slaat op hetzelfde drankje. Het koude origineel met de 3-2-1-verhouding staat in het recept voor Aperol Spritz. Andere varianten vind je in het overzicht van alle soorten spritz.

Waar komt hot Aperol vandaan?

Volgens Punch, in een artikel van december 2022, kom je hot Aperol vooral tegen op kerstmarkten in Oostenrijk en Duitsland, en verder in bars en cafés door Europa. Café Katzung in Innsbruck zet hem volgens het blad elk jaar vanaf oktober op de kaart, met droge witte wijn, een scheutje sinaasappelsap en zonder appelsap. Wie het drankje heeft bedacht en in welk jaar, vermeldt het blad niet.

Winterse Aperol Spritz voor kerst: de koude versie

Voor een spritz bij het kerstdiner hoef je geen pan te pakken. Houd de 3-2-1 aan en vervang het deel bruiswater door cranberrysap. Voor één glas:

• 90 ml prosecco
• 60 ml Aperol
• 30 ml cranberrysap
• ijs, een takje rozemarijn en een paar cranberry’s

Bouw hem op in een wijnglas vol ijs, in de volgorde van het origineel: eerst prosecco, dan Aperol, dan het sap. Het Amerikaanse blog Platings & Pairings doet het met minder Aperol en met siroop: 3 ounce prosecco, 1 ounce Aperol en 1 ounce cranberrysiroop, ongeveer 90, 30 en 30 ml, met een scheutje bruiswater.

Voor de alcohol verandert er niets, want cranberrysap bevat net als bruiswater geen alcohol. Het blijft 16,5 ml pure alcohol op 180 ml, dus 9,2%. Sterker dan de flessen waarmee je begint, wordt een spritz nooit. Prosecco en Aperol hebben allebei rond de 11%, en alles wat je toevoegt verdunt.

Hoeveel calorieën zitten er in hot Aperol?

De som voor de hele pan, met de voedingswaarden van het Voedingscentrum voor wijn en appelsap en van de Finse staatswinkel Alko voor Aperol. Eén milliliter telt als één gram.

1. Wijn: droge witte wijn heeft 100 kcal per 150 gram. 750 ÷ 150 × 100 = 500 kcal.
2. Appelsap: 115 kcal per 250 gram. 500 ÷ 250 × 115 = 230 kcal.
3. Aperol: 160 kcal per 100 ml. 300 ÷ 100 × 160 = 480 kcal.
4. Samen: 500 + 230 + 480 = 1.210 kcal.
5. Per glas: 1.210 ÷ 6 = 202 kcal.

Lecker noemt voor hetzelfde recept 273 kcal per glas en geeft er geen som bij. Met de voedingswaarden hierboven kom je op 202 kcal. De koude winterspritz komt op ongeveer 172 kcal: de 161 kcal van de klassieke spritz plus 11 kcal voor 30 ml cranberrydrank, die volgens het Voedingscentrum 92 kcal per 250 gram heeft. Hoe die 161 is opgebouwd, staat in de calorieën in een Aperol Spritz.

Kan het ook zonder alcohol?

Een warm drankje zonder alcohol maak je het makkelijkst als alcoholvrije glühwein. Koude recepten voor het kerstdiner staan bij de kerstmocktails.